De Petrovs en de griep – Aleksej Salnikov
€ 29,99
Vader, moeder en zoon krijgen griep. Zo zou je het verhaal van De Petrovs en de griep kunnen samen vatten zonder het boek geweld aan te doen. Meer lijkt er niet in de drie dagen die het boek beschrijft niet te gebeuren, en dat is precies het verontrustende. En het wonderlijke, want de oppervlakte gist en borrelt een roerige samenleving.
We bevinden ons begin 21e eeuw in Jekaterinburg, de auteur neemt de lezer via het perspectief van vader, zoon en moeder Petrov mee naar het Nieuwjaarsfeest, dat in de Sovjettijd Kerstmis heeft vervangen. De hoofdpersonen beschrijven in elk hoofdstuk tot in de kleinste details bizarre, schijnbaar betekenisloze gebeurtenissen die hun overkomen, zoals een rit met een lijkwagen, drinkgelagen, een huisbezoek van een kinderarts of de ritten met het openbaar vervoer. Ook de flashback en fantasieën van de hoofdpersonen doen de lezer zich verbijsterd afvragen in wat voor wereld hij is beland.
Doordat het perspectief per hoofdstuk telkens wisselt, weet de lezer continu meer dan de hoofdpersonages, ondanks het feit dat zij zich uitputten in schijnbaar nutteloze beschrijvingen van hun dagelijkse bezigheden. Maar uiteindelijk vallen al die uitweidingen en details samen in een plot die al die schijnbaar willekeurige verhaallijnen, gebeurtenissen en langskomende personages met elkaar verbindt. Dat alles uiteindelijk samenkomt in een ingenieuze plot, geeft de levens van de hoofdpersonen iets onontkoombaars en iets fatalistisch’. Alsof ze zich hebben bewogen in een universum waar geen ontsnappen aan is. Alsof ze eeuwig zullen voortrollen van de ene griepepidemie naar de andere, van de ene non-gebeurtenis naar de andere om te eindigen in een net dat altijd al voor hen klaarstond.
De griep die de drie hoofdpersonen treft zou je het vierde hoofdpersonage van de roman kunnen noemen. Deze onschuldige aandoening die iedereen van tijd tot tijd treft, vertroebelt de waarneming van vader, moeder en zoon niet alleen, ze ondergaan de ziekte zoals ze hun hele leven ondergaan: willoos, murw gebeukt in een samenleving waar drank, willekeur en het afwentelen van de eigen verantwoordelijkheid de toon zetten.
Wat misschien nog wel het meest verontrustend is in dit boek: het volslagen gebrek aan empathie. ‘Er miste iets in Petrov wat het hem onmogelijk maakte volledig met zijn zoon mee te leven; hij had alleen begrip voor ziekte wanneer hij er zelf aan leed, als hij zichzelf koortsig door de stad sleepte, hij, Petrov; die lijdensweg was hem overtuigend voorgekomen, die van zijn zoon niet.’
Wat, tot slot, niet onvermeld mag blijven: de humor in dit boek. Hoe uitzichtloos het leven ook lijkt, je kan er altijd ook de absurde, geestige kant van zien. Prachtig boek.
***
Al te flauw om Uit eten in Amsterdam een heerlijk boek te noemen, maar dat is het wel. Vierhonderd pagina’s lang zwerven door de culinaire gelegenheden van Amsterdam vanaf 1625 tot heden. Invloeden van buitenaf hebben ook de eet- en drinkcultuur van Amsterdam gevormd. De Franse keuken natuurlijk, maar ook de Duitse keuken en later de Italiaanse, de Chinese en Indische invloeden deden zich al gelden in de negentiende en de eerste helft van de twintigste eeuw. Het derde en laatste deel van het boek bestrijkt de periode 1950 – 2025 met de komst van de Michelinster, idealistisch eten en tot slot de vegan-mode.
Recensies, recepten, opkomst en ondergang van menig etablissement en restauranthouder, anekdotes en prachtige foto;s maken dit boek tot een feest van herkenning en verwondering. Echt een heerlijk boek.
tip van Steven – klant en vriend van de boekhandel
Beschrijving
Eerder dan gewoon een grappig en voor Russen uiterst herkenbaar boek is De Petrovs en de griep een hyperrealistische roman waarin de krankzinnigheid vlak aan het oppervlak ligt en voortdurend dreigt door te breken. Met zijn gedetailleerde, ironische beschrijving van een paar dagen uit het wat banale leven van de familie Petrov in Jekaterinburg, ergens in het begin van de jaren tweeduizend, brengt Salnikov terloops iets pijnlijks aan het licht over de mentaliteit van de post-Sovjetsamenleving. Door terugblikken naar de kindertijd van de hoofdpersoon in de jaren tachtig laat het boek zien hoe iedereen gedoemd is tot in de eeuwigheid dezelfde patronen te herhalen – hoe de homo sovieticus is verworden tot een murw gebeukte fatalist, bedreven in het afwentelen van alle schuld op de autoriteiten, het lot, de drank en de omstandigheden. ‘Salnikov schrijft zoals waarschijnlijk niemand anders tegenwoordig: fris als op de eerste scheppingsdag. Alsof hij zich speciaal tot taak gesteld heeft nergens, niet één keer een ook maar enigszins afgezaagde zinswending te gebruiken. Zulke spetterend vernieuwende boeken verschijnen hooguit eens in de vijf jaar in het Russisch.’ Meduza
